Aleksa Branković iz Srbije ukupni je pobjednik Međunarodnog festivala “Dani harmonike”, koji je održan u Bijeljini.
Aleksa Branković pobjednik festivala “Dani harmonike” u BijeljiniFoto: SRNA
OC “Јahorina”: Nova ulaganja dobila podršku turističkog sektora i institucija
Na Јahorini je danas predstavljena strategija novih ulaganja na planini s ciljem daljeg razvoja i jačanja konkurentnosti destinacije, koja je dobila podršku turističkog sektora i institucija, saopšteno je iz Olimpijskog centra “Јahorina”.
OC ЈahorinaFoto: SRNA
Predstavljeni su prioritetni projekti kao što su izgradnja vještačke akumulacije, proširenje sistema vještačkog osnježavanja, obnova staze “Spust” i izgradnja novih staza, digitalizacija sistema prodaje i naplate, izgradnja dvije šestosjedne žičare i širenje infrastrukture prema Trnovu, nabavka novih ratraka i razvoj ljetnih sadržaja.
Učesnici su podržali planove, uz dodatne inicijative za jačanje elektromreže i izgradnju sportske i multifunkcionalne dvorane, te pokrenuli inicijativu za formiranje tijela koje će pratiti realizaciju projekata i baviti se problematikom destinacije.
Sastanku, koji je inicirao Olimpijski centar “Јahorina”, danas su prisustvovali predstavnici Ministarstva trgovine i turizma Republike Srpske, narodni poslanici, načelnici opština i predstavnici Skupštine grada, kao i hotelijera, ski-škola i turističkih organizacija.
Banjalučka pivara domaćin sjednice Savjeta za poljoprivrednu i prehrambenu industriju Privredne komore
U prostorijama Banjalučke pivare održana je druga sjednica Savjeta za poljoprivrednu i prehrambenu industriju, kojim predsjedava ova kompanija.
Sastanak u Banjalučkoj pivari
Sjednica je održana u četvrtak, 23. aprila 2026. godine, uz učešće predstavnika privrede i Privredne komore Republike Srpske, a u fokusu su bila aktuelna kretanja u sektoru i izazovi poput rasta troškova poslovanja, nestabilnosti tržišta i opterećenja u lancima snabdijevanja.
Foto: Ustupljena fotografija
Na sjednici je usvojen zapisnik sa prethodnog zasjedanja i Program rada Savjeta za 2026. godinu, uz zajednički zaključak da je neophodno nastaviti koordinisano djelovanje privrede i institucija u cilju jačanja stabilnosti i unapređenja poslovnog ambijenta u Republici Srpskoj.
Foto: Ustupljena fotografija
Iz Privredne komore Republike Srpske poručeno je da su ovakvi sastanci važni za direktan dijalog sa privredom i pravovremeno definisanje mjera koje mogu odgovoriti na aktuelne izazove u sektoru.
Predstavnici Banjalučke pivare istakli su zadovoljstvo što je kompanija bila domaćin sjednice, naglašavajući značaj Savjeta kao platforme za otvorenu saradnju i zajedničko kreiranje rješenja koja doprinose jačanju domaće proizvodnje.
U kontekstu dugogodišnjeg doprinosa razvoju domaće industrije, Banjalučka pivara je na manifestaciji “Izbor najuspješnijih u privredi Republike Srpske za 2025. godinu“, u organizaciji Privredne komore Republike Srpske, nagrađena za kvalitet i razvoj domaćih proizvoda, čime je potvrđena njena tržišna pozicija i posvećenost inovacijama. Brend Nektar pivo nastavlja da širi prisustvo na tržištima regiona i šire, uz kontinuirana ulaganja u modernizaciju i razvoj poslovanja.
Trebinje: Usvojena odluka o besplatnim parcelama za mlade bračne parove, višečlane porodice i samohrane roditelje
Odbornici Skupštine grada Trebinja usvojili su prijedlog nacrta Pravilnika o uslovima, kriterijumima, načinu bodovanja, i postupku odnivanja i dodjele prava građenja bez naknade na neproketnostima u svojini Grada Trebinja.
Skupštine grada TrebinjaFoto: RTRS
To znači da odbornici danas izglasali dodjelu besplatnih parcela za mlade bračne parove, višečlane porodice i samohrane roditelje na području grada.
Nacrtom pravilnika utvrđeni su kriterijumi prema kojima će se kandidati bodovati.
Parcele će biti dodijeljne na lokacijama koje su u vlasništvu Grada i Republike Srpske, a o tačnim lokacijama razmatraće resorno odjeljenje nakon javne rasprave koja će uslijediti u narednim danima.
Trebinje će tako postati prva lokalna zajednica u Republici Srpskoj koja je krenula u ovu proceduru.
grad Trebinje u uslovima velikih demografskih i socijalnih izazova pokazao je na koji način se konkretno može pomoći svojim građanima da lakše dođu do krova nad glavom.
Počinje plej-of Evrolige, osam timova – četiri mjesta
Poslije sedam mjeseci neizvjesne sezone, Evroliga ulazi u najvažniju fazu – plej-of. Osam najboljih timova izborilo je mjesto u četvrtfinalu, koje se igra na tri pobjede, a već u prvim mečevima mogla bi da se dogode iznenađenja. Fajnal-for ove godine igra se u Atini.
Košarkaška Evroliga (Foto: Tanjug/Strahinja Aćimović)
Do samog kraja regularnog dijela sezone Evrolige vladala je potpuna neizvjesnost oko konačnog poretka na tabeli, što ovu sezonu izdvaja kao jednu od najuzbudljivijih u eri novog formata takmičenja.
Pojedini timovi su značajno nadmašili očekivanja – kako javnosti, tako i sopstvene ambicije, dok ima i onih koji, uprkos plasmanu u plej-of, ne mogu biti u potpunosti zadovoljni, budući da su do završnice stigli sa pozicija koje nisu bile u skladu sa planovima sa početka sezone.
Važne stavke plej-ofa
– Traje od 28. aprila do 13. maja
– prednost domaćeg terena za bolje plasirane ekipe
– igra se do tri pobede
U borbu za plasman na završni turnir u Atini ulaze: Olimpijakos, Fenerbahče, Valensija, Real Madrid, Hapoel Tel Aviv, Žalgiris, Panatinaikos i Monako.
Olimpijakos je završio na liderskom mjestu na tabeli regularan deo sezone, ali ako je suditi po tradiciji, nikad u ovom formatu, tim koji završi na prvoj poziciji, kao po nekom pravilu ne podigne trofej na kraju.
Јokić se izjednačio sa Vestbrukom, jedan tripl-dabl ga dijeli od vječnosti
Srpski centar Nikola Јokić zabilježio je na petoj plej-of utakmici Denvera i Minesote 221. tripl-dabl učinak u karijeri, čime se izjednačio sa Raselom Vestbrukom, do juče usamljenim liderom na večnoj listi.
Nikola Јokić (Foto: EPA/JOHN G. MABANGLO)
Pobjedom u petoj utakmici plej-of serije protiv Minesote Denver je smanjio zaostatak na 3:2 i sačuvao nadu da može do velikog preokreta i plasmana u narednu rundu.
Nakon tri, makar za njegove standarde, prilično siromašne partije, Nikola Јokić je odigrao jednu koja će ostati zabilježena u istoriji NBA lige.
Sa 27 poena, 16 asistencija i 12 skokova srpski centar je zabeležio svoj drugi tripl-dabl učinak u ovogodišnjem plej-ofu.
Posmatrajući širu sliku, kada se zbroje sve utakmice regularnog dijela sezone i plej-ofa, bio je ovo Јokićev 221. tripl-dabl u NBA karijeri, čime se izjednačio sa Raselom Vestbrukom, do juče usamljenim liderom na vječnoj listi.
Pošto su Vestbrukovi Sakramento kingsi odavno na godišnjem odmoru, Somborac bi još jednom partijom sa tri dvocifrena broja u statističkim kolonama već ovog proljeća postao košarkaš sa najviše tripl-dablova u istoriji NBA lige.
Kada se računaju samo plej-of utakmice, Јokić je trenutno sa 22 tripl-dabla treći na vječnoj listi. Ispred njega su samo Medžik DŽonson (30) i Lebron DŽejms (28).
Srpski balet prvi put na prestižnom festivalu u Mađarskoj
I Budimpešta ima svoj Festival igre. Baletu Srpskog narodnog pozorišta pripala je čast da ga otvori, sinoć u Nacionalnom teatru igre predstavom „Dobre vibracije”.
Diptih su za ansambl iz Novog Sada radili koreografi Jakopo Godani i Maša Kolar. Na budimpeštanskoj sceni ,najavljeni kao „jedno od pravih osveženja na festivalskoj, ali i evropskoj sceni”, nastupili su mladi igrači već dobro poznati našoj publici, ali i publici u Sarajevu, Trstu, Bolonji, Basanu del Grapi… Iako su već stigli od brojnih evropski scena, zvuči neverovatno podatak da je za 76 sezona postojanja Baleta SNP, sinoćnje gostovanje, bilo prvo u Budimpešti.
„Veliki trud smo uložili, a još veći posao nas očekuje. Dolazak u mađarsku prestonicu i nastup na važnom evropskom festivalu igre, do samo pre dve godine delovao sasvim nemoguće”, rekla je direktorka baleta, Aja Jung u obraćanju mađarskoj publici.
„Nakon godina u kojima smo delili sjajne ansamble iz Amerike, Australije, Izraela, Kanade, ali i bezbroj evropskih trupa, konačno se ukazala prilika da predstavimo ansambl koji Aja Jung danas vodi u Srbiji. Ovo je prvi put da imamo srpskog predstavnika na festivalu, a ujedno i na pozorinici Nacionalnog teatra igre“, naveo je Peter Ertl, direktor te prestižne institucije.
Saradnja se nastavlja gostovanjem Baletske akademije iz Budimpešte u Srpskom narodnom pozorištu, 3. maja.
Jedan od njenih diplomaca, posle nedavne audicije u SNP-u, igraće za novosadski ansambl.
Da podsetimo na nedavnu audiciju, što je uobičajena praksa u svetu, a kod nas uvedena tek prošle godine u Srpskom narodnom pozorištu. Za deset radnih mesta javilo se više od 1.500 igrača iz celog sveta.
Bolero
Interesovanje igrača iz Italije, Velike Britanije , Japana, Francuske, Španije, Kanade, SAD, Meksika, Brazila, Slovenije, Ukrajine, Grčke, Letonije, Litvanije, Norveške, Nemačke, Holandije, Mađarske, Kazahstana, Švajcarske, Čilea, Kine, Austrije, Poljske, Australije i Novog Zelanda, koji su diplomirali u poznatim baletskim institucijama, poput Akademije milanske Skale, Akademije pariske Opere, Mađarske baletske akademije, njujorške baletske škole „Džofri“, Holandske baletske akademije iz Amsterdama – svedoči o pozicioniranju Baleta SNP-a na svetskoj sceni.
Zašto Švedska u škole vraća papir i olovku – kad pišeš rukom, ti misliš
Švedska vlada preporučila je prosvetnim radnicima da decu u školama vrate papiru, olovci i knjigama. Osnovni motiv je kako bi se popravilo opadanje nivoa pismenosti, ali razlozi su mnogo ozbiljniji. Kada dete piše rukom aktivira više delova mozga nego kada kuca na tastaturi i telefonu. To pomaže boljem pamćenju i razumevanju. Deca koja više pišu, utvrđeno je,često imaju bolju koncentraciju i lakše prate gradivo.
„Švedska je još pre 10 godina u vrtiće uvela korišćenje laptopova i digitalnih pomagala. Tokom godina utvrđeno je na međunarodnim testovima, gde se proverava sposobnost čitanja sa razumevanjem, da je učinak dece daleko ispod proseka u odnosu na to kako je bilo pre deset godina“, objašnjava psihološkinja Martina Kvarantan Šmitran.
Gostovanje Uroša Petrovića i Martine Kvarantan Šmitran
Zbog toga su Šveđani odlučili da digitalni alati nisu dobri za decu u vrtićima i nižim razredima osnovne škole.
„Najviše zbog toga što se mozak ne aktivira koliko i kada pišu, jer je to proces stvaranja. Ti si u kontroli tog procesa, promišljaš o tome šta pišeš, za razliku od toga kada samo pretražuješ i imaš gotovu informaciju. Još jedan razlog jeste što su deca u toj dobi relaciono orijentisana, a korišćenje digitalnih alata smanjuje kontakt sa učiteljima, koji su spone i prenose to znanje“, ističe psihološkinja.
Književnik i bivši direktor Mense, Uroš Petrović, kaže da nije protivnik tehnologije i da decu ne treba od nje izolovati, ali da se nipošto ne sme uklanjati pisanje.
„Kada rečenicu napišeš rukom, ti si je izgradio. Kada je napišeš na računaru, ti se je zabeležio. Nisu za džabe papir i knjiga najbolji izumi čovečanstva“, dodaje Petrović.
Psiholozi poslednjih godina takođe savetuju decu i ljude da vode dnevnik, odnosno da pišu, beleže i procesuiraju.
„Na emotivnom planu, pisanje je promišljanje o informacijama. Neka vrsta refleksije i kritičkog razmišljanja. Zbog toga su švedska deca bila niže rangirana nego ranije. Praktična primena onog naučenog je bila mnogo slabija. Zanimljivo je da su i sa slabijim rezultatima bila bolja od svojih vršnjaka u Srbiji“, objašnjava Martina Kvarantan Šmitran.
Engleski je „esperanto“ novog doba
Digitalna kultura donela je i usvajanje mnogih stranih termina u srpski jezik, a Uroš Petrović kaže da je taj fenomen neumitan i da je engleski postao „esperanto“ novog doba.
„Uvek govorim deci da slučajno ne završe osnovnu školu, a da ne govore engleski perfektno. Nemaš izgovor“, navodi Petrović.
Kada je u pitanju korišćenje tehnologije, on smatra da je neumitno da svaki vid aktivnosti koji prenesemo na tehnologiju, taj deo mozga se uspava.
Balans je ključ
Najteže je naći finu ravnotežu između toga šta od tehnologije treba iskoristiti, a šta ne.
„Ravnoteža drži svemir na okupu“, ističe Petrović.
Decu treba spremiti za digitalno tržište, navodi Kvarantan Šmitran.
„Kada decu stimulišete da mogu tu tehnologiju da upotrebljavaju na pravi način, da postavlja pitanja, obrađuje velike analize podataka, tada tehnologija ide u korist sa onim što smo osnovno naučili“, kaže psihološkinja.
Dodaje i da srpski jezik ima veliku prednost u odnosu na ostale – ima dva pisma.
„Kada vi za istu reč imate dva načina vizuelnog predstavljanja u glavi, kasnije možeš brzo da se prebacuješ u različite kontekste, imaš bolji fokus i možeš da pratiš obrasce“, smatra Martina Kvarantan Šmitran.
Kako je radioaktivni rajski vrt stvorio černobiljske supervukove
U izolovanim šumama koje okružuju ruševine zone isključenja oko Černobilja, preopasne za ljudski život, vukovi misteriozno napreduju. Naučnici žele da otkriju kako i zašto, jer se čini da su ovi predatori razvili genetsku otpornost na kancere.
Tokom 40 godina od katastrofalne eksplozije 26. aprila 1986. u četvrtom reaktoru Černobiljske nuklearne elektrane, u blizini grada Pripjat, veliki broj životinja naselio se na ovom području, koristeći odsustvo ljudi.
Među njima su i sivi vukovi (canis lupus), vrhunski predatori čija je gustina populacije u zoni isključenja naglo porasla od 1986. godine. Sada bi nova genetska studija mogla pomoći naučnicima da razumeju zašto.
Prema istraživačima koje predvode evolucioni biolozi Kara Lav i Šejn Kembel–Steton sa Univerziteta Prinston, černobiljski vukovi imaju genetske razlike u odnosu na vukove iz drugih delova sveta, što ukazuje da možda razvijaju osobine koje im pomažu da se nose sa sveprisutnim jonizujućim zračenjem u regionu.
„Možda postoji genetska varijacija unutar populacije koja omogućava nekim jedinkama da budu otpornije ili izdržljivije u suočavanju sa zračenjem. U tom slučaju, možda oboljevaju od raka istom učestalošću, ali to ne utiče na njihovu funkciju onoliko koliko bi uticalo na jedinke van zone isključenja“, rekao je Kembel-Steton za En-Pi-Ar.
Ono što još uvek nije jasno jeste kako ta moguća otpornost ili izdržljivost funkcioniše.
„Jednostavno su sposobni da podnesu taj teret bolje iz nekog razloga. Ili je u pitanju otpornost. Uprkos tom pritisku – izloženosti zračenju – ne oboljevaju od raka toliko često“, rekao je Kempbel-Staton.
U decenijama nakon nuklearne katastrofe, ljudi su u ovom regionu retkost.
Zona isključenja Černobiljske nuklearne elektrane u Ukrajini i Poleski državni radioekološki rezervat preko granice u Belorusiji proglašeni su zabranjenim područjima za većinu ljudi, uz posebne dozvole za ulazak, uglavnom u istraživačke svrhe.
Čini se da je to stvorilo svojevrsni radioaktivni „rajski vrt“.
Životinje su u velikom broju zauzele oko 4.200 kvadratnih kilometara koje pokrivaju ovi rezervati, uključujući divlje vrste poput jelena, bizona, divljih svinja i vukova, kao i čopore pasa potomaka kućnih ljubimaca koje su iza sebe ostavile hiljade evakuisanih ljudi iz gradova i sela.
Međutim, prema popisu životinjskih populacija iz 2015. godine, jedna vrsta se posebno izdvaja.
„Relativna brojnost losova, srna, jelena i divljih svinja unutar zone isključenja u Černobilju slična je onoj u četiri (nekontaminirana) rezervata prirode u regionu“, navodi tim predvođen ekologom Tatijanom Deryabinom iz Poleskog rezervata.
„Brojnost vukova je više nego sedam puta veća“, dodala je ona.
Rad Kare Lav i Šejna Kembela-Stetona i njihovih kolega imao je za cilj da odgovori na pitanje zašto je populacija vukova naglo porasla, dok su druge populacije ostale relativno stabilne.
Godine 2024. ušli su u zonu isključenja i prikupili uzorke krvi nekoliko vukova. Takođe su uzeli uzorke od vukova u Belorusiji, gde su nivoi zračenja niži, kao i od vukova iz nacionalnog parka Jeloustoun u SAD, gde je jonizujuće zračenje na normalnom nivou za Zemlju.
Otkrili su 3.180 gena koji se ponašaju drugačije kod černobiljskih vukova u poređenju sa drugim populacijama.
Zatim su ovaj genetski skup podataka uporedili sa ljudskim genetskim podacima, tražeći markere za 10 tipova tumora zajedničkih ljudima i psima.
Ključno otkriće bilo je da postoji 23 gena povezana sa rakom koji su aktivniji kod černobiljskih vukova – i ti geni su povezani sa boljim stopama preživljavanja kod nekih vrsta raka kod ljudi. Najbrže evoluirajuće regije nalazile su se u i oko gena povezanih sa antikancerogenim i antitumorskim odgovorima kod sisara.
Istraživači smatraju da je genetski profil černobiljskih vukova oblikovan dugotrajnom izloženošću zračenju tokom mnogih generacija. Ove životinje žive u radioaktivnom području, hrane se biljojedima izloženim zračenju, koji jedu biljke izložene zračenju – sve to se vremenom akumulira.
„Sivi vukovi pružaju veoma zanimljivu priliku da razumemo uticaje hronične, niske doze, višegeneracijske izloženosti jonizujućem zračenju, zbog uloge koju imaju u svojim ekosistemima“, rekao je Kempbel-Staton.
Još uvek nije potpuno jasno kako ovaj genetski profil funkcioniše u praksi. Vukovi možda ređe obolevaju od raka, ili imaju veće šanse za preživljavanje, ili kombinaciju oba.
Bizaran incident u Singapuru – lizao slamku iz automata, preti mu dve godine zatvora
Osamnaestogodišnji Francuz Didije Gaspar Oven Maksimilijen našao se pred singapurskim pravosuđem nakon što je, prema navodima optužnice, lizao slamku iz automata za sok od pomorandže, a potom je vratio u uređaj. Vlasti ga terete za izazivanje nereda i narušavanje javnog reda, zbog čega mu preti i kazna zatvora.
Prema lokalnim izveštajima, Maksimilijen je postavio video na Instagramu u kome se vidi kako izvodi taj čin, uz natpis “grad nije bezbedan”, piše Bi-Bi-Si.
