Šefica bugarske diplomatije Ekaterina Zaharijeva oštro je kritikovala odluku vlasti u Skoplju da u školski program vrate srpski jezik, navodeći da je “makedonizam ideja nastala u Beogradu i Moskvi”.
“Ne znam da li se radi o novoj provokaciji, ali su sve tamošnje stranke apsolutno saglasne o ovoj temi”, rekla je Zaharijeva televiziji BTV.
Bugarska ministarka smatra da je povratak srpskog jezika u makedonske škole deo plana da se “jezik što više približi srpskom, a udalji od bugarskog”.
“To pobija tezu da je veza sa Srbijom i Rusijom prekinuta. Naprotiv, makedonizam je ideologija nastala u tim državama”, rekla je Zaharijeva.
Makedonski premijer Zoran Zaev je, čestitajući Svetog Savu pripadnicima srpske manjine, najavio povratak srpskog jezika kao izbornog predmeta u školama u Severnoj Makedoniji.
Sa Zaharijevom se složio i istoričar Hristo Matanov, koji tvrdi da je “makedonizam srpski proizvod sazdan na antibugarskim osnovama”.
Šta želi Sofija?
Bugarska i Makedonija su 2017. godine potpisale Ugovor o prijateljstvu, dobrosusedskim odnosima i saradnji, koji Skoplje smatra jedinim preduslovom za početak pregovora sa EU.
Vlasti u Sofiji pak smatraju da je pre početka pregovora potrebno rešiti pitanja koja se odnose na makedonski nacionalni identitet, odnosno pitanje jezika i identiteta nacionalnih heroja, među kojima je Goce Delčev.
Suštinski, Sofija nastoji da zaustavi zahteve da se Makedoncima u Bugarskoj prizna status nacionalne manjine, što će, kako tvrdi Ekaterina Zaharijeva, biti rešeno kada Skoplje prizna da makedonski jezik i identitet imaju bugarske korene.
Bugarska je jedina zemlja koja blokira potpisivanje sporazuma o upravljanju granicama između Severne Makedonije i Evropske agencije za graničnu i obalsku stražu.
Sofija insistira da se makedonski jezik, nadalje, zove zvanični jezik Republike Severne Makedonije ili u određenim slučajevima fusnota uz objašnjenje: “Prema Ustavu Republike Severne Makedonije”.
Bugarska navodi i da je “makedonski jezik nastao 1944. godine”, te da može da se računa jedino kao “pisana regionalna forma bugarskog jezika”.
